Gedenktekens

Gedenktekens
De sporen van de Tweede Wereldoorlog zijn op verschillende locaties aanwezig in de Pekela’s.  Natuurlijk was er destijds de schade aan opgeblazen bruggen over het Pekelderdiep en aan diverse huizen en boerderijen door oorlogsgeweld. Deze schade is vrij snel na de oorlog hersteld. Tegenwoordig is de herinnering aan de periode 1940-1945 in de gemeente Pekela zichtbaar door diverse gedenktekens: Elf oorlogsgraven op diverse Pekelder begraafplaatsen, zes oorlogsmonumenten en het initiatief van de werkgroep Stolpersteine Pekela om zogenaamde Stolpersteine te gaan plaatsen.

Oorlogsgraven:
Een aantal omgekomen Pekelders kreeg in en na de Tweede Wereldoorlog een oorlogsgraf. Deze graven zijn op diverse Pekelder begraafplaatsen te vinden waar bij de ingang het groene bordje hangt met de tekst ”Nederlands oorlogsgraf”. Het gaat om burgers en militairen, destijds  woonachtig in de Pekela’s, die ten gevolge van oorlogshandelingen in de Tweede Wereldoorlog in de Pekela’s of elders zijn omgekomen en als zodanig staan geregistreerd bij de Nederlandse Oorlogsgravenstichting in Den Haag. De oorlogsgraven zijn te herkennen aan het opschrift “Gevallen voor het Vaderland”.

Logo OorlogsgravenstichtingOorlogsgraf Hirzo Klaas Smookimage005


Het gaat om de volgende begraafplaatsen en elf oorlogsslachtoffers in de gemeente Pekela:

Gemeentelijke begraafplaats Boven-Pekela:

  • Derk Muller, geb. 29-11-1920 te Nieuwe Pekela, gestorven 28-6-1945 te Nieuwe Pekela.
  • Hilvert Siepel, geb. 29-6-1920 te Nieuwe Pekela, gestorven 5-5-1945 te Schoonoord
  • Hirzo Klaas Smook, geb. 17-12-1911 te Wildervank, gestorven 13-5-1940 te Dordrecht

N.H. begraafplaats Nieuwe Pekela:

  • Johannes Dijkhuis, geb. 18-9-1922 te Nieuwe Pekela, gestorven 3-11-1944 te Zuid-Beijerland
  • Jan Koolhof, geb. 10-11-1922 te Nieuwe Pekela, gestorven 27-10-1944 te Nieuwe Pekela
  • Harm van der Laan, geb. 25-11-1880 te Oude Pekela, gestorven 27-10-1944 te Nieuwe Pekela

Lutherse begraafplaats Nieuwe Pekela:

  • Kristiaan Eiso Kuiper, geb. 23-2-1921 te Nieuwe Pekela, gestorven 18-4-1941 te Wilhelmshafen (D)

R.K. begraafplaats Oude Pekela:

  • Abel Petrus Bernardus Sanders, geb. 15-3-1920 te Oude Pekela, gestorven 10-4-1945 te Bakkeveen

Gemeentelijke begraafplaats Oude Pekela:

  • Harm Rendering, geb. 31-8-1906 te Oude Pekela, gestorven 21-5-1943 te Emden (D)
  • Willem Suk, geb. 13-7-1896 te Oude Pekela, gestorven 11-9-1942 te Berlijn (D)
  • Freerk Walters, geb. 9-6-1925 te Oude Pekela, gestorven 22-1-1945 te Dokkum

Oorlogsmonumenten:
Verder verrezen vlak na de Tweede Wereldoorlog tot recent diverse monumenten in de Pekela’s ter nagedachtenis aan alle Pekelders die zijn omgekomen in de periode 1940-1945 of in oorlogen en vredesmissies elders tot en met heden:

  • Monument, burgemeester Van Weringstraat te Oude Pekela, onthuld 5 mei 1949
  • Monument, bij het voormalig gemeentehuis te Nieuwe Pekela, onthuld 31 augustus 1949
  • Verzetsmonument, begraafplaats Hervormde Kerk te Nieuwe Pekela, onthuld 31 augustus 1949
  • Joods Monument, Joodse begraafplaats, Draijerswijk 14 te Oude Pekela, onthuld in 9 juli 1950
  • Monument, begraafplaats te Boven-Pekela, onthuld 4 mei 2011

Ter nagedachtenis aan de Bevrijding van de Pekela’s, door de Belgen en de Polen, op 13 en
14 april 1945:

 

  • Bevrijdingsmonument, bij het gemeentehuis te Oude Pekela, onthuld 5 mei 2010

IMG_7731
Zie voor meer informatie over deze monumenten www.4en5mei.nl

Stolpersteine:
De werkgroep Stolpersteine Pekela is in 2011 gestart met een project om persoonlijke gedenkstenen, de zogenaamde Stolpersteine (struikelstenen), te plaatsen. Dat gebeurt in de straat of stoep voor huizen in de Pekela’s waar tijdens de Tweede Wereldoorlog mensen woonden die door toedoen van de Duitse bezetter om het leven zijn gekomen. Op 19 juni 2012 zijn de eerste veertig Stolpersteine voor omgekomen Joodse burgers geplaatst op diverse plekken in de Pekela’s. Op 14 april 2013, de dag van de Bevrijding van geheel Pekela in 1945, werden 16 Stolpersteine gelegd voor de omgekomen Pekelder verzetsstrijders.

stolpersteine

Op zaterdag 12 en zondag 13 april 2014 zijn tenslotte nog eens 91 Stolpersteine geplaatst voor de resterende Joodse inwoners van de Pekela’s die in de periode 1940-1945 zijn omgekomen in de vernietigingskampen. Na de legging van deze in totaal 147 Stolpersteine beschouwt de werkgroep Stolpersteine Pekela haar werk als afgerond en heeft zichzelf opgeheven. Het beheer en onderhoud van de gedenkstenen is overgedragen aan de gemeente Pekela. 
De werkgroep beschouwt dit project als een aanvulling op de reeds bestaande oorlogsgraven en –monumenten om de geschiedenis van en de herinneringen aan de Tweede Wereldoorlog in de Pekela’s definitief vast te leggen.
Fotografie: Antoine van der Maesen         www.artinnature.nl www.stolpersteine-pekela.nl

 

Reacties zijn uitgeschakeld.